English
By Shahab Vali Newroz is a cultural ritual for all Iranian peoples that symbolizes the arrival of spring and a new day, but for Kurds, this festival/ritual is a timeless bridge connecting the past, present, and future. It is a matter of 'existence' and 'revival,'
Nivîskar
Newroz ji bo hemû gelên Îranî ayîneke çandî ye ku nîşaneya hatina bihar û rojeke nû ye, lê ji bo kurdan, ev cejn/rîtuel, pireke bêdem/kat e ku paşeroj, niha û pêşerojê bi hev re girêdide. Meseleya ‘hebûn’ û ‘vejîn’ê ye, tekrara ‘serdema zêrîn’ e. *** Ez bawer im
Nivîskar
Dema ku ez di sala 2013an de hatim beşa Ziman û Çanda Kurdî ya Zanîngeha Mêrdînê, ji min re pêşniyara dersa mastera bitez hat. Min du bername amade kirin: 1- Teoriyên Mîtolojî û Mîtolojiya Kurdî, 2- Şahnameyên Kurdî. Ez çûm odeya rehmetî mamoste Qedrî Yildirim (ku wê demê serokê enstituya
Nivîskar
Piştî têkçûna serhildanên “bişûr”, milletên îranî rêyeke nû ya berxwedanê li hember desthilatdariya ereban hildibijêrin: berxwedana edebî. Yanî, bi awayekî, di berxwedana milletên Îranî de, cureyê çekan diguhere û şuna “şûr”, “pênûs” tê bikaranîn. Ev berxwedan bi taybet di qalibê tevgera ku bi navê“Şuûbiyye” (neteweyî) meşhûr e, di nav
Nivîskar
Yek ji padişahên (îraniyan), dema ku jinek dianî, şevek bi wê re derbas dikir û roja din ew dikuşt. Bi tesadufî, carekê bi şehzadeyeke bi navê Şehrzad re zewicî, ku keçeke pir jîr bû. Piştî ku padişah bi keçikê re bû, keçikê dest bi çîrokbêjiyê kir û çîroka xwe dirêj
Nivîskar
Bundehiş çavkaniyeke giring e ji bo lêkolînên li ser nijad û secereya kesayetan, ku navê wan ji çîrokên mitolojik bigire heta helbesta kurdî ya modern derbas dibin. *** Di edebiyata serdema Sasaniyan de, yek ji berhemên giring jî Bundehiş an Bundehişn e. Peyva Bundehiş tê wateya ‘Aferîniş’ yanî bûyera afirandina destpêkê.
Nivîskar
Ger hûn vê yekê bikin, kî dikare li hemberî dijminî şerî bike û dijminî ji welatî derxîne? Kur û birayên te wê hemû leşkerên dijmin bikujin. Di dawiya şerî de, dê tenê yek ji wan sax bimîne: padişahê wan Ercasp. Kurê te Îsfendiyar jî dê Ercasp bigire, destekî wî, lingekî
Nivîskar
“Xudaynameg” bingeh û çavkaniya sereke ya piraniya rîwayetên mîtolojîk/destanî yên Kurdo-Îranî bûye, bi taybetî jî bo Şehnameyên Kurdî û Şehnameyên zimanên din ên Îranî bûye. *** Di nav berhemên edebî yên serdema Sasaniyan de Xudaynameg, ku wekî Xudayname jî tê nasîn, cîhekî giring digire. Navê berhemê ji du peyvan pêk
Nivîskar
Ji bo kurdan û edebiyata kurdî, em dikarin bibêjin ku ev berhem ji du aliyan ve giring e. Berî her tiştî, ev berhem, bi qasî ku ez dizanim, yek ji nivîsarên herî kevn e ku tê de peyva “Kurd” hatiye bikaranîn û rasterast behsa kurdan, şahê kurdan û welatê kurdan
Nivîskar
Divê bê gotin, ji ber ku Împaratoriya Sasaniyan Împaratoriya dawîn a Îranê bû, nivîs û berhemên vê serdemê dewlemendtirîn û cihêrengtirîn berhem in ku ji Îrana beriya Îslamê gehiştine roja me. Sedema vê dewlemendiyê, beriya her tiştî, dikare wekî hebûn û belavbûna gelek raman û tevgerên dînî yên cuda li
Nivîskar
Di serdema îslamî de, heta roja me, yek ji milletên ku kevneşopiya “gosan û gosanî“yê parastiye û domandiye, kurd in. Mebesta me ne ew e ku em bibêjin “gosan û gosanî“ wekî kevneşopiyekê tenê di nav kurdan de hebû an jî maye. Lê dikare bê gotin ku hebûna vê
Nivîskar
Newroz ji bo hemû gelên Îranî ayîneke çandî ye ku nîşaneya hatina bihar û rojeke nû ye, lê ji bo kurdan, ev cejn/rîtuel, pireke bêdem/kat e ku paşeroj, niha û pêşerojê bi hev re girêdide. Meseleya 'hebûn' û 'vejîn'ê ye, tekrara 'serdema